Бугарија го зајакнува рударството со ново наоѓалиште на бакар, Македонија сè уште не го користи потенцијалот на Иловица

Бугарија повторно го потврдува своето место меѓу значајните рударски фактори во Југоисточна Европа. Новото откритие на висококвалитетна златно-бакарна руда во близина на постојниот рудник Челопеч отвора можности за натамошно проширување на рударските активности во земјата.

Според објавените информации, лабораториските анализи покажале концентрати со содржина од 10 до 25 проценти бакар и од 12 до 20 грама злато на тон. Иако резултатите се значајни за понатамошната проценка на наоѓалиштето, тие сè уште не се доволни за конечна оценка на економската исплатливост на идниот проект.

Во интервју за медиумите, Илија Грков, главен оперативен директор на „ДПМ Металс“, посочува дека за Челопеч и околните општини значењето на рударството ги надминува рамките на еден нов проект. Станува збор за економска активност што може да влијае врз развојот на локалните заедници, вработувањето и пошироката економија.


„Иднината на Челопеч има значење далеку зад границите на самиот рудник. Тој гарантира стабилно вработување, работа за локалните бизниси, приходи за општините и државата, како и можност за продолжување на нашите долгорочни партнерства со локалните заедници. Затоа инвестициите во геолошки истражувања се инвестиција не само во иднината на компанијата, туку и во одржливиот развој на целиот регион“, коментираше Грков.

Додека соседите го развиваат секторот, македонското рударство во септември 2026 година, во однос на септември 2025 година, бележи опаѓање од 7.7%. Проектот за бакар во Иловица останува единствената сериозна инвестиција, а паралелно се спроведуваат геолошки истражувања само кај Крива Паланка, за присуството на антимон. Според проекциите на инвеститорот, рудникот за бакар во Иловица има потенцијал да биде меѓу топ-3 извозни компании во државата, со извоз од над 200 милиони евра годишно. Ваквите прогнози беа споделени пред домашните власти да го поскапат Тарифникот за концесии за

експлоатација на минерални суровини, кој стапи во сила на почетокот на 2025 година и оттогаш е зголемена и наплатата по овој основ. Наместо досегашните 2%, во моментов „за експлоатација на минерални суровини, концесионерот плаќа надоместок во износ од 4% од пазарната вредност на бакар метал по тон, во секој тон произведен бакарен концентрат од страна на концесионерот“. 

Во меѓувреме, концесиите ги поскапе и соседна Бугарија. Тамошните функционери тврдат дека рударската индустрија е еден од столбовите на националната економија, а со тоа и на економскиот раст. 

„Затоа, потребна е многу поопфатна визија за неа. Мора јасно да се наведе дека еден од приоритетите на државата е развојот на рударската индустрија и сите природни ресурси – и традиционални и нови, вклучувајќи ги и критичните суровини и материјали“, изјави заменичката министер за енергетика Љубомира Ганчева.

Во меѓувреме, властите развиваат конкретни предлози за измена на Законот за подземни ресурси, со цел забрзување и олеснување на административните процеси и отстранување на постојните пречки во одобрувањето на рударските проекти. Намерата е, од една страна, да се олесни процесот, а од друга – државата да ја зајакне контролата и транспарентноста во известувањето и спроведувањето на концесиските активности. Ганчева ги коментираше и забелешките во јавноста.

„Според мене, голем дел од тензијата е политички мотивирана или поради недостаток на информации и ширење страв. Не можеме целосно да ги неутрализираме политичките причини. Но, кога луѓето ќе бидат информирани, верувам дека ставовите ќе се променат. Ја следам темата со години и гледам дека има тензија на многу места низ земјата. Во исто време, ако ги погледнеме областите каде што има големи енергетски инфраструктури или големи концесиски договори, таму има највисоки плати, највисока вработеност и најсериозни социјални пакети. Има исклучоци, но генерално животниот стандард таму е добар. И не може да се каже дека еколошките индикатори во овие населени места се нужно полоши. Во секој случај, нема разговор на оваа тема, ќе го започнеме овој дијалог“, изјави Ганчева.

Таа додаде дека идејата на властите во Бугарија е да се олесни работата на рударската индустрија во практика, бидејќи таа е во срцето на зелената транзиција, ‘рбетот на економијата и на националниот суверенитет. Воедно, властите во Софија ги поскапеа и концесиите.

Поврзани вести

Останете поврзани
36,851фановикако
12,358следбенициследете
Последни написи